dla twojej domowej apteczki

Pierwsza pomoc

Inhalacje solą fizjologiczną

Dobroczynne inhalacje przy użyciu roztworów chlorku sodu

Zalegająca w górnych czy dolnych drogach oddechowych wydzielina utrudnia nam oddychanie i normalne funkcjonowanie. Przyczyną nadprodukcji śluzu przez komórki błony śluzowej są najczęściej infekcje wirusowe lub bakteryjne. Zdarza się również, że gromadzący się w drogach oddechowych śluz związany jest z alergią lub przewlekłymi chorobami jak mukowiscydoza. We wszystkich tych przypadkach w łagodzeniu objawów i wspomaganiu usuwania nadmiaru śluzu pomocne są inhalacje przy użyciu roztworów chlorku sodu.

Dobroczynne inhalacje

Chlorek sodu (NaCl) to nic innego niż każdemu z nas dobrze znany związek, który stosujemy codziennie jako sól kuchenna. Związek ten nie tylko jest dodatkiem do potraw, ale też jedną z najważniejszych soli w naszym organizmie. Zachowanie właściwego stężenia soli w komórkach i w płynach pozakomórkowych jest konieczne dla prawidłowego funkcjonowania całego organizmu. Chlorek sodu w postaci soli fizjologicznej w iniekcji dożylnej, czyli w stężeniu izotonicznym – takim jak występuje w naszych komórkach (0,9% NaCl), wykorzystywany jest w celu skutecznego uzupełniania płynów w organizmie np. w przypadku ostrych biegunek czy wymiotów. W postaci sterylnych roztworów, które możemy zakupić w aptece służy również do zakraplania nadmiernie wysuszonej śluzówki nosa w trakcie stanu zapalnego lub do jego oczyszczania przez przemywanie lub inhalacje. NaCl w roztworach hipertonicznych do inhalacji (stężenie wyższe niż w naszych komórkach, powyżej 0,9%) znajduje swoje zastosowanie gównie jako związek ułatwiający usuwanie nadmiaru śluzu z górnych dróg oddechowych [1].

Jak działają inhalacje z roztworów chlorku sodu?

Od wielu lat skuteczność inhalacji roztworami NaCl we wspomaganiu eliminacji nadmiaru wydzieliny z dróg oddechowych badana jest przede wszystkim u osób cierpiących na mukowiscydozę [2]. Chorzy na tą genetyczną, nieuleczalną chorobę mają problem z zalegającym w płucach zbyt gęstym śluzem, uniemożliwiającym im normalne oddychanie. Inhalowanie przy pomocy hipertonicznego roztworu chlorku sodu, nie tylko u chorych na mukowiscydozę, powoduje przede wszystkim napływ wody do płynu otaczającego rzęski. Dzięki zwiększeniu ilości wody w wydzielinie ułatwiony jest ruch rzęsek i jej usuwanie. Co więcej hipertoniczne stężenie soli rozrywa wiązania jonowe, zmniejszając lepkość śluzu. Dzięki temu inhalacje przy użyciu hipertonicznych roztworów NaCl ułatwiają usuwanie zalegającego w dolnych drogach oddechowych nadmiaru wydzieliny, tym samym wspomagając leczenie np. zapalenia oskrzelików [3,4]. Przy problemach z górnymi drogami oddechowymi jak np. katar spowodowany przeziębieniem lub alergią można sięgnąć także po roztwór soli fizjologicznej (0,9% NaCl). Charakteryzuje się słabszymi właściwościami mobilizującymi śluz niż roztwór 3%, ale ze względu na fizjologiczne stężenie NaCl w roztworze jest on delikatniejszy. Przepłukiwanie nosa czy inhalacje solą fizjologiczną możemy wykonywać bez obawy nawet u niemowląt, jednak uprzednio należy poradzić się pediatry.

Dlaczego warto sięgnąć po roztwór chlorku sodu?

Zawartość wody w produkowanym przez drogi oddechowe śluzie wpływa na procesy ich naturalnego oczyszczania się. Zbyt duża gęstość wydzieliny skutkuje utrudnionym usuwaniem jej z oskrzeli. Zalegający w drogach oddechowych śluz sprzyja rozwojowi patogenów i utrudnia proces leczenia. Roztwory chlorku sodu stosowane wziewnie w postaci inhalacji przede wszystkim nawilżają drogi oddechowe, rozrzedzają śluz i ułatwiają usunięcie go z organizmu. Co więcej roztwory NaCl mogą być stosowane bezpiecznie w połączeniu z wieloma lekami wziewnymi (w trakcie jednej aplikacji lub osobno, zawsze po konsultacji z lekarzem), zwiększając ich efektywność [3]. Stosowanie chlorku sodu w przypadku problemów z nadmiarem wydzieliny w górnych drogach oddechowych jest znacznie bezpieczniejsze niż sięganie po leki, nawet te dostępne bez recepty. W czasie kataru często zdarza nam się sięgać po aerozole do nosa (zawierające np. chlorowodorek oksymetazoliny). Przynoszą one szybką ulgę powodując obkurczenie naczyń krwionośnych błony śluzowej nosa. Skutkuje to zmniejszeniem obrzęku i ograniczeniem produkcji wydzieliny. Jednak w przypadku ich zbyt długiego stosowania zaburzone zostają naturalne procesy regulujące skurczanie i rozkurczanie naczyń krwionośnych błony śluzowej [5]. Dochodzi również do przerostu błony przez co przepływ powietrza w drogach oddechowych jest utrudniony. Plusem roztworów chlorku sodu jest to, że nie ingerują w naturalne procesy regulacji w organizmie dzięki czemu mogą być bezpiecznie stosowane, nawet u najmłodszych dzieci [6,7].

1. Fahy J V., Dickey BF. Airway Mucus Function and Dysfunction. N Engl J Med. 2010;
2. Wark P, McDonald VM. Nebulised hypertonic saline for cystic fibrosis. Cochrane Database of Systematic Reviews. 2009.
3. Elkins MR, Bye PT. Mechanisms and applications of hypertonic saline. J R Soc Med [Internet]. 2011;104(1_suppl):2–5. Pobrano z: http://journals.sagepub.com/doi/10.1258/JRSM.2011.S11101
4. Middleton PG, Pollard K a, Wheatley JR. Hypertonic saline alters ion transport across the human airway epithelium. Eur Respir J. 2001;
5. Dokuyucu R, Gokce H, Sahan M, Sefil F, Tas ZA, Tutuk O, i in. Systemic side effects of locally used oxymetazoline. Int J Clin Exp Med. 2015;
6. Dellon EP, Donaldson SH, Johnson R, Davis SD. Safety and tolerability of inhaled hypertonic saline in young children with cystic fibrosis. Pediatr Pulmonol. 2008;
7. Subbarao P, Balkovec S, Solomon M, Ratjen F. Pilot study of safety and tolerability of inhaled hypertonic saline in infants with cystic fibrosis. Pediatr Pulmonol. 2007;

produkty laboratoria polfa łódź

Plastry Kuchenne Karton 10plastr

Plastry kuchenne opatrunkowe na rany

Plastry Wodoodporne Karton 16plastr

Plastry wodoodporne

Plastry Rodzinne Karton 20plastr

Plastry rodzinne

Plaster do cięcia Karton

Plaster do cięcia

Roztwór soli fizjologicznej 0,9 nacl,

Izotoniczny roztwór wielofunkcyjny (0,9% nacl)

Sól fizjologiczna do inhalacji

Hipertoniczny roztwór do inhalacji (3% nacl)

Stop Wszom i gnidom