dla twojej domowej apteczki

Alergia

Testy alergiczne

Testy alergiczne

Dział medycyny zajmujący się diagnostyką i leczeniem chorób alergicznych to alergologia. Ta stosunkowo nowa dziedzina nauki, wyodrębniona z immunologii, została uznana za specjalność lekarską dopiero w latach 50. ubiegłego wieku. Pierwszy ,,test” alergiczny miał miejsce w 1873 roku, kiedy to brytyjski lekarz Charles Harrison Blackley naciął fragment skóry, przyłożył mokrą nitkę nasączoną pyłkiem kwiatowym i okrył badane miejsce bandażem. Zaobserwował wówczas związek między kontaktem z pozornie nieszkodliwym czynnikiem, a występowaniem objawów takich jak katar, swędzenie i odczyny skórne. W dzisiejszych czasach, dzięki dynamicznemu rozwojowi nauki, mamy znacznie większe możliwości diagnostyczne. Testy są czułe, bezpieczne i dostępne dla wszystkich pacjentów.

Rodzaje testów alergicznych

Nie ma jednego standardowego zestawu testów, który robi się każdej osobie z podejrzeniem alergii. W zależności od tego, jakie objawy prezentuje chory, lekarz zleca konkretne badania. Czasami do postawienia diagnozy wystarcza dokładnie zebrany wywiad medyczny. Zazwyczaj jednak pacjent poddawany jest skórnym testom punktowym (STP). Jest to aktualnie postępowanie pierwszego wyboru w diagnostyce uczuleń. Popularnym badaniem, dedykowanym osobom cierpiącym na alergie kontaktową, jest naskórkowy test płatkowy (NTP).

Na czym polega skórny test punktowy?

Istotą STP jest kontrolowane narażenie badanego na kontakt z alergenami i zaobserwowanie jego reakcji. W tym celu na skórę przedramienia pacjenta, w równych odległościach, zakrapla się roztwory poszczególnych alergenów. Oprócz tego zakrapla się również dwie próby – pozytywną i negatywną. Próba pozytywna pozwala na zaobserwowanie reakcji miejscowej na podanie histaminy, czyli hormonu tkankowego wyzwalającego reakcję zapalną i odpowiedzialnego za objawy alergii. W próbie negatywnej stosuje się roztwór soli fizjologicznej, który nie powinien powodować żadnych odczynów. Następnie wszystkie miejsca, gdzie zostały zakroplone roztwory alergenów oraz próby, nakłuwa się delikatnie i czeka ok. 20 minut na reakcję miejscową. Próbę pozytywną stosuje się jako ,,wzór”. Do powstałego przy niej rumienia i bąbla porównuje się odczyny powstałe w miejscach aplikacji alergenów. Chcąc wyjaśnić zasadę odczytywania wyników testów skórnych warto posłużyć się przykładem. Jeżeli w miejscu aplikacji alergenu kakao powstał duży rumień i bąbel, możemy stwierdzić, iż dany pacjent jest uczulony właśnie na kakao i powinien unikać go, aby nie narażać się na dolegliwości alergiczne. Przygotowując się do STP, warto pamiętać, że minimum 10 dni przed badaniem należy zaprzestać przyjmowania leków przeciwhistaminowych.

Jakie alergie można diagnozować za pomocą STP?

Skórnymi testami punktowymi można diagnozować uczulenia na wiele alergenów. Zaliczamy do nich alergeny wziewne m.in. drzew wczesnopylących, drzew późnopylących, pyłków roślin, zbóż i chwastów, grzybów pleśniowych, sierści i naskórka zwierząt domowych czy roztoczy bytujących w kurzu. STP znajdują także zastosowanie w diagnostyce alergii pokarmowych np. na mleko krowie, jaja kurze, soję, orzechy czy skorupiaki. Dzięki testom skórnym można także stwierdzić alergię na jad owadów.

Na czym polega naskórkowy test płatkowy?

Naskórkowe testy płatkowe, podobnie jak skórne testy punktowe, polegają na narażeniu chorego na bezpośredni kontakt z alergenem i obserwowaniu jego reakcji. Do przeprowadzenia badania stosuje się specjalne samoprzylepne plastry, które przykleja się na skórę pleców. Każdy z nich ma warstwę potencjalnych alergenów, które podczas badania pozostają w kontakcie ze skórą. Plastry pozostają na ciele przez dwie doby. Wyniki zazwyczaj odczytuje się dwukrotnie – przy okazji zdejmowania plastrów oraz po kolejnych 24 godzinach (72 godziny po aplikacji). Ocenia się odczyn skórny w postaci rumienia, grudek i pęcherzyków. Podczas trwania testu należy zapobiegać zmoczeniu plastra, unikać ekspozycji na światło słoneczne oraz na lampy w solarium, a także ograniczyć aktywność fizyczną.

Jakie alergie można diagnozować za pomocą NTP?

Naskórkowe testy płatkowe stosuje się w diagnostyce alergii kontaktowych, czyli takich, które wywołane są przez substancje uczulające pozostające w kontakcie z powierzchnią ciała. Zaliczamy do nich m.in. metale takie jak chrom, kobalt czy nikiel, substancje zapachowe i konserwujące zawarte w kosmetykach lub środkach czystości.

Jakie są inne metody diagnostyczne w alergologii?

Reakcję organizmu na określone substancje uczulające można badać także za pomocą prób eliminacyjnych oraz prowokacyjnych. W pewnych sytuacjach, gdy niemożliwe jest przeprowadzenie testu skórnego lub gdy wskazane jest jego uzupełnienie, ocenia się stężenie swoistych przeciwciał IgE we krwi.

1. Praca zbiorowa Interna Szczeklika 2017, pod red. Piotra Gajewskiego, Medycyna Praktyczna 2017
2. Oppenheimer J, Durham S, Nelson H, Wolthers O, Allergy Diagnostic Testing, World Allergy Organization: [online] http://www.worldallergy.org/professional/allergic_diseases_center/allergy_diagnostic/ dostęp 19.03.2018
3. Jenerowicz D, Polańska A, Testy skórne, mp.pl ALERGIE: [online] https://alergie.mp.pl/chorobyalergiczne/wartowiedziec/64114,testy-skorne
4. Świerczyńska-Krępa M, Alergeny pokarmowe, mp.pl ALERGIE: [online] https://alergie.mp.pl/chorobyalergiczne/alergeny/pokarmowe/57685,alergeny-pokarmowe

produkty laboratoria polfa łódź

Aerozol do nosa na alergię Stop alergii

Stop alergii

Alergo Max Polfa Łódź

Alergo Max

Calcium Alergo Plus Junior

Calcium Alergo Plus Junior

Calcium Alergo Plus Polfa Łódź

Calcium Alergo Plus